امتیاز مثبت
۰
 
نزول آیات فراوانی در خصوص غدیر و ولایت ، دلیلی روشن بر حقانیت امام علی (ع)
به گزارش پایگاه قرآنی - دانشگاهی ایحاء ، عید غدیر خم همواره به عنوان یکی از اعیاد بزرگ شیعیان در تاریخ اسلام شناخته می شود. وقایعی که در این روز اتفاق افتاده است ، به موضوع جانشینی پیامبر اکرم باز میگردد.
تاریخ انتشار : سه شنبه ۳۰ شهريور ۱۳۹۵ ساعت ۱۵:۱۸
کد مطلب: 5810
 
 
در این روز پیامبر اسلام پس از آخرین حج خود بنابر رسالتی که خداوند بر وی نهاده بود ، وصی و جانشین خود را در میان انبوه مسلمانان و حاجیان معرفی کرده و حضرت علی (علیه السلام) را به عنوان امام و جانشین خود انتخاب و به دیگران معرفی میکند.
اما پس از گذشت چندوقت از این واقعه ، اتفاقاتی در میان مسلمانان پدید می آید که موجی ایجاد اختلافاتی در میان آنان شده و تا به امروز ادامه دارد. از این رو در خصوص واقعه غدیر و اتفاقات پس از آن با حجت الاسلام محمدرضا احمدی مدیر فرهنگی دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم به گفت و گو می پردازیم.

ایحاء_ در خصوص وقایع روز غدیر خم ، توضیحاتی را ارائه نمایید.

 
ضمن عرض سلام و تبریک به مناسبت ایام دهه ولایت در این خصوص باید عرض کنم ، پیامبر گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله) در آخرین حج خود که به حجه الوداع موسوم است، اعلام کرده بود که این آخرین دیدار عمومی وی با مسلمانان است. گرچه پیامبر در مراسم حج، از جمله در کنار چاه زمزم بارها با مردم صحبت کرده بود، اما در بازگشت به سوی مدینه، وقتی به منطقه غدیر خم در نزدیکی جحفه رسید، جبرئیل امین پیام مهمی از سوی خداوند متعال آورد تا رسول خدا آن را به مردم ابلاغ کند و آن نصب علی(علیه السلام) به عنوان جانشین خود بود. آیه 67 سوره مائده نازل شده بود که: «یا ایُّها الرّسول بَلِّغ ما اُنزِل الیکَ مِن رَبِّک...» . این پیام آن چنان مهم بود که اگر پیامبر خدا این پیام را ابلاغ نمی کرد، در واقع وظیفه رسالت را به انجام نرسانده بود. با نزول این آیه پیامبر خدا دستور دادند تا همه درنگ کنند و کاروان ها فرود آیند. جمعیت حاضر در وادی غدیر خم را بعضی تا 120 هزار نفر هم نقل کرده اند. از جهاز شتران منبری ساختند و رسول خدا بر فراز آن با مردم از زحماتی که در راه هدایت آنان کشیده بود، سخن گفت و توصیه های زیادی نسبت به مراعات حقوق ثقلین کرد و از مردم اقرار گرفت که بر آنان ولایت دارد. سپس دست علی(ع) را بالا برد و با صدای رسا فرمود: من کنت مولاه فهذا علی مولاه. با این اقدام، حضرت علی(علیه السلام) رسماً به عنوان جانشین پیامبر به مردم معرفی گردید و آنان ملزم شدند که از او اطاعت کنند. مردمان زیادی در آن روز به امیرالمومنین تبریک گفتند که ابوبکر و عمر در صدر کسانی بودند که برای تهنیت گویی آمده بودند.
پس از انجام مراسم، آیه شریفه «الیوم اکملت لکم دینکم و اتممت علیکم نعمتی و رضیت لکم الاسلام دینا» (مائده/3) نازل گردید. 

ایحاء_ اهمیت عید غدیر در میان شیعیان و حفظ و بقای مذهب تشیع رابیان فرمایید.
 
غدیر نه تنها به عنوان یک روز تاریخی، بلکه به عنوان واقعه ای سرنوشت ساز می باشد. رسول خدا در روز غدیر در واقع چراغی را روشن کردند که تا بشر بتواند در بستر زندگی خود از آن بهره ببرد. چراغی که در تاریکی های جهل و خرافه بدرخشد و مردم را به راه روشن رهنمون گردد. چراغی که ادامه راه رسالت است و موجب روشن شدن مسیر می گردد. اجتناب از بازگشت به دوران جاهلی، تنها در پرتو نور ولایت و امامت امکان داشت و این امر در روز غدیر به مردم معرفی گردید. اهمیت روز غدیر، به معرفی امام و ولی و سراج منیر است. بنابر این اهمیت واقعه غدیر به اهمیت نصب ولایت برمی گردد که در وجود مبارک آقا امیرالمومنین علی(علیه السلام) تجلی یافته است. اهمیت غدیر به روشن بودن این چراغ تا روز قیامت است، اهمیت آن به پیروی مردم گیتی از مقام ولایت و امامت و کسب فضایل از وجود مقدس امامان است.

ایحاء_آیا آیاتی در اثبات روز غدیر و جانشینی حضرت علی(علیه السلام) در قرآن کریم وجود دارد ؟
 
در قرآن مجید آیات فراوانی است که با استفاده از احادیثی که از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) در شأن نزول آنها وارد شده است، امامت امام علی(ع) را اثبات می نمایند. تعدای از آیات عبارتند از:

1. آیه تبلیغ: یا ایها الرسول بلغ ما انزل الیک من ربک...(مائده/67) که طبق روایات معتبر از اهل سنت در جریان غدیر خم نازل شده است و در این روز تاریخی پیامبر(صلی الله علیه و آله) با اعلام ولایت و جانشینی حضرت علی(علیه السلام) رسالت خود را تکمیل فرمود.

2. آیه ولایت: انما ولیکم الله و رسوله و الذین امنوا الذین یقیمون الصلاة...(مائده/55) که ولایت حضرت علی(علیه السلام) در کنار ولایت خدا و رسول(صلی الله علیه و آله) قرار داده شده است.

3. آیه اولی الامر: یا ایها الذین امنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم... (نساء/59) که اطاعت از اولی الامر را به نحو مطلق واجب کرده است و از این الزام مطلق به دست می آید که امام باید معصوم باشد لذا غیر از حضرت علی(علیه السلام) که از عصمت برخوردار نیست، نمی تواند امام باشد. علاوه روایاتی که از کتب اهل سنت در ذیل این آیه به معرفی حضرت علی(علیه السلام) به عنوان امام و جانشین پیامبر (صلی الله علیه و آله) پرداخته است، بیش از اندازه است .

4. آیه صادقین: یا ایها الذین امنوا اتقوا الله و کونوا مع الصادقین... (توبه/109) که می فرماید: ای اهل ایمان، تقوا داشته و با صادقین باشید و در روایات بیان شده است که: منظور از صادقین حضرت علی(علیه السلام) و اهل بیت پیامبر(صلی الله علیه و آله) می باشند.

ایحاء_ چه شبهاتی پس از واقعه غدیر در خصوص ولایت حضرت علی (علیه السلام ) مطرح شد و این شبهات از سوی چه کسانی پی ریزی گردید ؟

در طول تاریخ شبهاتی پیرامون این واقعه مهم تاریخی مطرح شده که در سالهای اخیر از سوی وهابیت بیشتر به آن دامن زده می شود. شبهاتی نظیر اصل وجود چنین مراسم، معرفی حضرت علی(علیه السلام) به عنوان امام و این که چرا حضرت علی(علیه السلام) بعدها به این واقعه تاریخی استناد نکردند و.. که شاید یکی از مهمترین شبهات، شبهه در معنای کلمه «مولا» است. چرا رسول خدا از کلمه ولی استفاده کرده که دارای معانی فراوانی است؟ در جواب باید گفت که پیامبرخدا(ص) در روز غدیر خم فقط از کلمه «مولا» استفاده نکردند، بلکه از کلماتی مانند «ولی» هم استفاده کردند. نقل شده که پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله) دست على(علیه السلام) را گرفت و فرمود: «من كنت وليّه فهذا وليّه اللّهم وال من والاه و عاد من عاداه». 

حقيقت آن است كه رسول خدا(صلی الله علیه و آله) با هر زبانى خلافت و امامت على(علیه السلام) را بيان كرد، باز هم مخالفان و دشمنان اشکال و شبهه مطرح می کردند. مگر نه آن است كه در روايات بسيارى با عنوان «خليفه من» على(علیه السلام) را معرفى كرده است، پاسخ اهل سنت به آن روايات چيست؟ اضافه بر اينها، علامه امينى در روايت رسول اكرم(صلی الله علیه و آله) لفظ «خليفتى» را از منابع بسيار متعدد روايى، تفسيرى و تاريخى اهل سنت نقل مى كند. 

ایحاء_ آیا حضرت علی (علیه السلام) ، در برابر این شبهات عکس العملی نشان نداد و 25 سال از حق قطعی خود کناره گیری کرد ؟

چنان که مستحضرید، جانشینی پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله) و پیشوایی امت، امری تعیینی از سوی خدا می باشد. اما پس از رحلت پیامبر توطئه ایی در سقیفه شکل گرفت و امیرالمونین را کنار زدند و با دیگری بیعت کردند. حضرت علی(علیه السلام) در برابر این شبهات، بخصوص غصب خلافت سکوت نکردند و در مواقع مختلف این امر را متذکر می شدند، اما بنا به مصالح فراوان اقدام عملی در این مورد انجام ندادند. در خطبه شقشقیه می فرماید: اَری تُراثی نَهَباً، میراث خلافت را که از آن من بود غارت شده می بینم. باز در همان خطبه می فرمایند: اَجمَعوا علی مُنازَعتی اَمراً هوَ لی. با من به منازعه حق و حکومتی برخاستند و همانگ شدند که از آنِ من است. در جای دیگر خود را به خلافت شایسته تر می داند و کوتاه آمدن خود را برای مراعات مصلحت و حفظ وحدت می داند. أمير المؤمنين(علیه السلام) هيچ لحظه‌اي از اين‌كه بيان كند که حق با او بوده است، كوتاه نيامد؛ چه در زمان خلفاء ثلاثه، چه بعد از آن‌كه حضرت به خلافت رسيدند. ایشان در خطبه‌هاي متعدد نهج البلاغه بيان كرده است كه نداشتن نيروي كافي، دليل قيام نكردنش بود. در خطبه سوم صراحت دارند: من دنبال اين بودم كه با دست خالي براي گرفتن حقم قيام كنم، يا اين‌كه من در برابر اين محيط خفقان‌زا و تاريكي كه به وجود آورده‌اند، صبر كنم. ديدم كه صبر كردن از قيام با دست خالي بهتر است. پس صبر كردم در حالي استخوان در گلو و خار در چشم داشتم. در خطبه 217 مي‌فرمايند: من هر چه كمك خواستم براي قيام حقم، جز اهل بيتم كسي اعلام وفاداري با من نكردند. ديدم كه اگر اهل بيتم را هم در برابر شمشير ديگران قرار دهم به صلاح نيست. یکی از مهمترین دلایل امیرالمومنین در سکوت در برابر غصب خلافت، ترس از ایجاد اختلاف بین امت مسلمان و نگرانی از بازگشت به جاهلیت است. و أيم الله! لو لا مخافة الفرقة بين المسلمين و أن يعود الكفر و يبور الدين، لكنا علي غير ما كنا لهم عليه. قسم به خدا! اگر نمي‌ترسيدم از تفرقه بين مسلمين و اين‌كه دوباره كفر برگردد و دين اسلام در پرتگاه نابودي قرار گيرد، قطعاً برخورد من با مخالفان غير از اين بود كه الآن است. 

ایحاء_ نقش ایام دهه ولایت در اتحاد میان مسلمانان را بیان نمایید.

یکی از ابتکاراتی که در سال های اخیر صورت گرفت، نامگذاری عید قربان تا عید غدیر به نام دهه ولایت است. ویژگی بارز این دهه سرسپردگی در مقابل ولایت علی است. این دهه را می توانیم نماد پیوند رسالت و امامت بدانیم. در عید قربان حضرت ابراهیم(علیه السلام) در برابر امر الهی مبنی بر قربانی کردن فرزند تسلیم شد و خداوند متعالی در برابر این تسلیم قلبی و عملی، اور ابه ذبح عظیم پاداش داد. در عید غدیر هم اطاعت در برابر وحی الهی در پذیرش ولایت و امامت علی(علیه السلام) برای اکمال و تکمیل رسالت که همان استمرار حرکت انبیاء است تجلی پیدا کرده است. این دهه فرصتی است تا ویژگی های امامت و ولایت و نظام مبتنی برآن تشریح و تبیین گردد. در این دهه می توان به سبک زندگی علوی که باید سرمشق و الگوی زندگی شیعیان و مسلمانان باشد و بارها مورد تأکید مقام معظم رهبری(مدظله العالی) قرار گرفت ، تبیین شود. ما باید تمسک عملی به ذیل ولایت و عنایت اهل بیت(علیه السلام) داشته باشیم و دهه ولایت فرصت مغتنمی است تا با مرور رفتار حضرت ابراهیم ، پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله) و علی(علیه السلام) در قربان و غدیر در پذیرش حق، زندگی خود را بر این بنیان مرصوص بنا نهیم.






 
 
Share/Save/Bookmark